Dynastia Bityńska – rozwój

Ziaelas był najstarszym synem Nicodemosa i jego pierwszej żony Dizaltei. Po śmierci ojca władzę objęła jego druga żona Etazeia w imieniu swoich synów. Zialeas nie uznał jej władzy i rozpoczął wojnę z nią. Pokonał ją w ciągu roku i zmusił ją do ucieczki do Macedonii. W następnych latach włączył się w konflikt pomiędzy Seleukosem Kallininkosem a Antiochem Hieraxem. Zatakował drugiego z nich, później jednak zawarł z nim sojusz i wydał córkę za niego. Założył miasto nazwane swoim imieniem. Zginął w bitwie z Galatami.

Pursias Cholus szybko pomścił swojego ojca Ziaelesa i pokonał Galatów. Prowadził następnie zwycięską wojnę z Bizancjum. W następnych latach prowadził walki z Pergamonem i Herakleją Pontyjską, którą oblegał. We wszystkich tych konfliktach rozszerzył teren królestwa. Zawarł sojusz z Macedonią, żeniąc się z córką Demetriusza Dosona i dostając dwa miasta od Filipa V. Przygarnął Hannibala, który pomógł mu budować flotę i zbudować miasto Pursa. Był neutralny w wojnie między Rzymem a Antiochem Magasem.

Purisas Cynegus objął tron po śmierci ojca, imieniem którego został nazwany. Prowadził wojnę z Pontem, wygraną i z Pergamonem przegraną. Ożenił się z córką Perseusza. Pod koniec życia próbował zabić swojego syna Nicodomosa, którego podejrzewał o próbę buntu.

Dynastia Bityńska – początki

Założycielem dynastii był Boterias. Panował on w pierwszej połowie IV wieku p.n.e. i odparł atak macedońskiego generała Kallasa. Dzięki temu Bitynia nie stała się częścią Imperium Alexandra Wielkiego.

Jego następcą był Bas, który był jego synem. Panował w drugiej połowie IV wieku p.n.e. Odparł on atak macedońskiego generała Kallasa. Dzięki temu Bitynia nie stała się częścią Imperium Alexandra Wielkiego.

Zipoetes był synem Basa. Panował przez parędziesiąt lat na przełomie IV i III wieku p.n.e. Był pierwszym władcą, który ogłosił się królem. Próbował zająć Chalkedon, ale został powstrzymany przez armię wysłaną przez Antygona Jednokiego. Dopiero po jego śmierci zdobył to polis. Założył również nazwane od jego imienia Zipoetium. Wprowadził także erę Bityńską. Liczono według niej lata w dużej części Azji Mniejszej, a zaczynała się od daty jego koronacji.

Po nim na tron wstąpili dwaj jego synowie, Nicodemes i Ziopetos. Wywołało to wojnę domową, która chwilowo doprowadziła do podziału królestwa na dwie części. Skończyło się to gdy Nicodemes wezwał na pomoc Galów. Po zakończeniu konfliktu pozostali oni w Azji Mniejszej, łupiąc ją i zakładając Galację. W następnych latach wielokrotnie wspierali Bitynię w walkach z Seleukidami. Sam Nicodemos rozwijał w tym czasie królestwo. Założył Nikodemię, która stała się stolicą państwa. Pozostawał w ścisłym sojuszu z Herakleją Pontyjską. Był pierwszym z monarchów Bitynii, który bił monety, w tym tą widoczną powyżej.

Dynastia Bityńska – koniec

Nicodemos Epifanes był synem Prusiasa Cynegusa. Na wieść o planach ojca zabicia go wywołał rebelię. Poparty przez Pergamon pokonał go i zgładził w stolicy Bitynii – Nicodemii. Pozostawał sojusznikiem Rzymu przez całe swoje panowanie. Wsparł go w wojnie z Aristonikosem. Moneta powyżej przedstawia jego.

Jego następcą był syn – Nicodemos Euergetes. Zawarł sojusz z Mitrydatesem i wspólnie podbili Pafalogonię. Próbował poprzez małżeństwo z Laodiką – wdową po królu Kapadocji ją opanować. Szybko został jednak wypędzony z stamtąd przez władcę Pontu.

Nicodemos Filopator był synem Euergetusa, po którym objął rządy. Za namową Rzymu wypowiedział wojnę Mitrydatesowi. Armia Pontu odniosła zwycięstwo i zmusiła Nicodemosa do ucieczki do Italii. Dopiero po zawarciu pokoju między Mitrydatesem a Rzymem odzyskał królestwo. Następne lata jego panowania były spokojne. Zmarł bezdzietnie, a swoje królestwo zapisał Rzymowi. Wywołało to nową wojnę miedzy Republiką Rzymską a królestwem Pontu.

Mitrydatydzi – szczyt potęgi i upadek

Mitrydates Eupator był synem Mitrydatesa Euergetesa. Został królem jako dziecko,gdy jego ojciec został otruty. Początkowo panował wspólnie ze swoim bratem. Po kilku latach został on również zamordowany wspólnie z matką obu braci. Mitrydates ożenił się ze swoją siostrą, Laodiką. W następnych latach podbił Kolchidę, opanował Krym i królestwo Bosporańskie. Pokonał również Scytów i zmusił część z nich do uznania jego zwierzchności. W następnych latach dokonał rozbioru Paflagonii Galacji wspólnie z królem Bitynii. Następnie podbił w szybkiej wojnie Kapadocję. Doprowadziło to do konfliktu z Rzymem, który był przeciwny ekspansji Pontu.

Próba obalenia króla Bitynii, za którą stał Mitrydates zakończyła się niepowodzeniem. Doprowadziło to do wybuchu wojny między oboma władcami. Rzymianie wysłali dwa legiony na pomoc Bitynii. Pont jednak wyszedł ze starcia zwycięsko i opanował całą Azję Mniejszą. Przeprowadził wtedy masakrę Rzymian żyjących w tamtejszych miastach. Oraz wyprawił się do Hellady. Rzym odpowiedział wysyłając własną armię pod wodzą Sulli i zmusił go do zawarcia pokoju. Obie strony wycofały się do granic przed wojna. Kolejna wojna wybuchła po śmierci ostatniego króla Bitynii, który zapisał swoje państwo Rzymowi. Mimo początkowych sukcesów Mitrydatesa walki przeniosły się do Pontu. Po kilku latach został zmuszony do ucieczki na Krym. Odbudował tam armię i wylądował z powrotem w Poncie, który odbił. Przybycie Pompejusza doprowadziło do ucieczki Mitrydatesa na Krym gdzie kilka lat później zmarł.

Farnakes był synem Mitrydatesa i Laodiki. Pod koniec życia ojca zbuntował się przeciwko niemu. Został następnie władcą Królestwa Bosporańskiego. W czasie wojny domowej między Pompejuszem a Cezarem zaatakował Pont i go podbił. Zajął też kilka sąsiednich państw. Jednak po dwóch latach przybył Cezar na czele potężnej armii Rzymskiej i pokonał Farnakesa. Uciekł on na Krym gdzie poległ w wojnie ze swoim zbuntowanym generałem. Pont natomiast został podzielony i duża jego część anektowano do imperium Rzymskiego.

Farnakes miał wielu braci, którzy byli mianowani przez ojca królami podbitych państw. Zginęli oni jednak za życia Mitrydatesa. Ostatnim przedstawicielami dynastii byli Dariusz i Arasces. Synowie Farnakesa i jego sarmackiej żony. Zostali uczynieni przez Marka Antoniusza królami Pontu. Musieli jednak stoczyć wojnę z Polemonem, który również rościł sobie prawa do tego tronu. Bracia ją przegrali i umarli z głodu w górach Pontu.

Mitrydatydzi – Rozwój

Mitrydates III był synem i następcą Mitrydatesa II. Panował przez ponad dwadzieścia lat na przełomie trzeciego i drugiego wieku p.n.e. Jego żoną miała być Laodika z dynastii Seleukidów.

Farnakes wstąpił na tron po śmierci ojca, Mitrydatesa. Panował przez około trzydzieści lat. Jego największym osiągnięciem było zdobycie Synopy i wcielenie jej do królestwa. Poza tym opanował Galatię i Pafalogonię. Wywołało to jednak wojnę z Kapadocją i Pergamonem. W jej wyniku został zmuszony do wycofania się ze wszystkich zdobyczy oprócz Synopy. W następnych latach zdobył również Trapenzunt i kilka innych miast nad Morzem Czarnym. Jego żoną była Nysa, wnuczka Antiocha Wielkiego. Wysyłał dary do Aten i Delos.

Mitrydates Filopator był bratem Farnakesa. Został królem po jego śmierci. Niewiele wiadomo o jego panowaniu. Wiadomo że wysłał wsparcie Pergamonowi w jego wojnie z Bitynią. Ożenił się ze swoją siostrą z którą nie miał dzieci.

Mitrydates Euergetes był synem Farnakesa. Wspierał Rzym w wojnie z Astronikiem. Konsul prowadzący wojną obiecał mu za to Frygię. Jednak Senat uznał że został przekupiony i nie uznał tej decyzji. Król wspierał kulturę grecką, zarówno w swoim państwie jak i w Helladzie. Jego żoną była Laodika, córka Antiocha Epifanesa. Mitrydates zginął otruty w Synopie.

Mitrydatydzi – Początki

Dynastia Mitrydatydów wywodziła się z rodu Artabazydów. Byli oni władcami Kios w Bitynii. Władali nim przynajmniej od połowy V wieku. Często sprawowali funkcję satrapów różnych prowincji Imperium Perskiego w Azji Mniejszej. Po śmierci ostatniego władcy Kios stało się częścią państwa Antygona Jednookiego.

Pierwszym władcą Pontu był Mitrydates Ktistes, syn Ortobanesa, który był bratem ostatniego władcy Kios z dynastii Artabazydów. Na początek Mitrydates założył twierdzę na wzgórzu Cimiata. Stamtąd zaczął podbój Pontu. Po dwudziestu latach, w 281 roku p.n.e. ogłosił się jego królem. Stolicą państwa uczynił Amaysę. Wspierał Herakleję Pontyjską w walkach z Seleukidami.

Ariobarzanes był synem Mitrydatesa Ktisesa i jego następcą. Panował przez kilkanaście lat. W tym czasie udało mu się wyprzeć Ptolemeuszy z regionu. Dokonał tego z pomocą Galatów. Ponadto zdobył Amastris wcielając je do królestwa. Powyższa moneta przedstawia jego.

Mitrydates był następcą swojego ojca Ariobarzanesa. Panował przez większość drugiej połowy trzeciego wieku p.n.e. W momencie zostania królem miał być dzieckiem. Po zostaniu samodzielnym władcą prowadził wojny z Galatami i Synopą. Z pierwszymi zwycięską, a z drugimi przegraną. Ożenił się z Laodiką, siostrą Seleukosa Kalinikosa. Mimo tego stoczył z nim wojnę w której pokonał go w bitwie pod Ankarą. Wydał swoją córkę, również Laodikę za Atniocha Wielkiego.

Attalidzi – Koniec

Attalos Filadelfos był młodszym bratem Eumenesa Sotera i jego następcą. Za rządów poprzednika odgrywał ważną rolę w państwie. Zarówno jako dowódca armii jak i w dyplomacji. Gdy wstąpił na tron ożenił się z wdową po bracie, Stratoniką. Prowadził wojny z Bitynią i pomógł objąć tron Syrii Aleksandrowi Ballasowi. Wznosił również nowe miasta w swojego dwudziestoletniego panowania.

Attalos Filometor był synem Eumensa Sotera i Stratoniki. W momencie śmierci ojca był za młody aby rządzić. Tron objął jego wuj. Dopiero po jego zgonie został królem. Panował tylko kilka lat. Nie interesował się zbytnio sprawami państwa. Wolał zajmować się nauką, sztuką i ogrodnictwem. Nie miał żadnych potomków. W swoim testamencie zapisał państwo Rzymowi. Chciał uniknąć krwawego podboju królestwa.

Eumeneus Astronikus był nieślubnym synem Eumeneusa Sotera. Po śmierci brata zgłosił swoje pretensje do tronu. Początkowo odnosił sukcesy i opanował większość królestwa. Rzymianie nie byli gotowi wysłać dużych sił do Anatolii. Konsul Plubiusz Crassus zginął w bitwie. Eumeneus ogłosił wolność dla wszystkich niewolników i zależnych chłopów, którzy do niego się przyłączą. Wielu go poparło wywołując niepokój u władców sąsiednich państw. Złączyli oni siły i z pomocą Rzymu pokonali go po czterech latach walk. Królestwo podzieliły między siebie zwycięskie królestwa. Większość trafiła do Republiki Rzymskiej.