Strona o historii antycznej

Kategoria: Polis (Page 4 of 7)

Miasta leżące nad Morzem Czerwonym – Część druga

Berenika

Berenika Trogodytika

Położone na przylądku Ras Banas. Miasto nazwano na cześć matki Ptolemeusza Fhiladelfosa. Miał je założyć jego oficer, Philon w miejscu gdzie wcześniej nie było żadnej miejscowości. Miasto istniało aż do szóstego wieku n.e. Dzisiaj znajduje się tam miasteczko Barnis. Za czasów ptolemejskich nie było tam portu, a tylko miejsce do lądowania. W okresie rzymskim miało już istnieć nabrzeże. Sprowadzano do niego słonie. W Berenike było wiele świątyń, zarówno greckich, jak i egipskich. W tym ta ukazana na obrazku powyżej.

Berenika było zaludnione przez 5 do 10 tysięcy mieszkańców. Miały miejsce duże zmiany w ich liczbie. Wśród mieszkańców oprócz Greków i Egipcjan znajdowało się wiele innych ludów. Szczyt rozwoju Bereniki miał miejsce w okresie rzymskim.Z doliną Nilu łączyły Berenikę drogi zbudowane przez Ptolemeuszy. Pozwalała ona przebyć dostać się od Koptos w 12 dni. Druga miała łączyć z Edfu, które leżało bliżej. Trzecia droga biegła do Syene.

Pierwsze wykopaliska w Berenika prowadzono w XIX wieku. Odkopano wtedy świątynię widoczną powyżej. Bardziej współczesne wykopaliska były prowadzone w latach 1994-2001 przez ekipę Amerykańsko-Holenderską. Znaleziono wtedy wiele monet, również z okresu ptolemejskiego. Ponadto odkryto wiele ostraków i ząb słonia. W 2008 roku zaczęła się misja Amerykańsko- Polska. Odkryła ona od tej pory świątynie, pieprz z Indii, wiele papirusów i stelę na temat wyprawy do Puntu za czasów Średniego Państwa.


Klysma

Miasto miało leżeć mad zatoką Sueską morza czerwonego. Możliwe iż było to miasto tożsame z Arsione leżącą w tej samej okolicy. Maił ten port handlować z Indiami. W IV wieku n.e. miała być jedynym ośrodkiem zajmującym się takim handlem. Założycielem miasta mógł być Ptolemeusz Philadelfos.


Leuke Kome

Był to duży ośrodek handlowy leżący na drodze z Petry. Znajdowało się na arabskim wybrzeżu morza czerwonego. Zatrzymał się w nim Aelius Galus podczas powrotu z wyprawy arabskiej. Nie wiadomo kto ani kiedy założył to miasto.


Więcej na temat wykopalisk na terenie Bereniki znajdziecie poniżej.

https://pcma.uw.edu.pl/2018/01/12/berenike/

Miasta leżące nad Morzem Czerwonym – Część pierwsza


morzem czerwonym

Arsione/Kleopatris

Miasto leżało na północnym krańcu Zatoki Sueskiej. Znajdowało się tam ujście kanału łączącego deltę Nilu z Morzem Czerwonym. Z tego powodu jej rola musiała być znaczna. Jednak dokładne miejsce w którym leżała nie jest znane. Jej potencjalną lokalizację widać na mapce powyżej. Miała odgrywać ważną rolę w handlu Egipskim.

Miasto nazwano na cześć siostry i żony Ptolemeusza Philadelfosa. Imię mogło się później zmienić na Kleopartis. W I wieku p.n.e. Aeliusz Galus miał zbudować w nim 200 okrętów na wyprawę do południowej Arabii. Miasto miało istnieć jeszcze w V wieku.


Arsione Trogdotyka

Miasto miało leżeć w nad morzem czerwonym w środkowej części jego egipskiego wybrzeża. Nie jest znana jednak jej dokładna lokalizacja. Możliwe że była tożsama z Bereniką Epi Dires. Mogła znajdować się w okolicy Bad-el-Mandeb.


Berenike Ezion Geber

Nie jest pewne gdzie miała się znajdować. Według Józefa Flawiusza Król Salomon miał w niej zbudować okręty, którymi miał udać się na morze Arabskie. Strabon natomiast twierdzi iż miasto odgrywało ważną rolę w handlu z Gazą. Może to sugerować że miasto leżało na arabskim wybrzeżu morza czerwonego.


Berenike Panchrysos

Miasto miało leżeć w tym samym regionie co poprzednie polis. Nie wiemy kto był jego założycielem. Wątpliwe aby był to Ptolemeusz Philadelfos. Bardziej możliwe jest ze był to Ptolemeusz Ereugetes. Nie jest także pewne gdzie znajdowało się to miasto dokładnie.

Możliwe że nie znajdowało się ono na wybrzeżu. Jako taki najbardziej prawdopodobne są ruiny nad Wadi el-Allaqui. Jego zabudowania są oceniane na miejscowość liczącą 10 000 mieszkańców. Zamieszkane miało być przez długi okres. Od czasów wczesnych Ptolemeusza aż do czasów późnych rzymskich. W pobliżu miały znajdować się duże kopalnie złota. Choć jest to poddawane w wątpliwość, gdyż nie mamy informacji o imporcie złota przez Ptolemeuszy z tego regionu.


Więcej na temat Ptolemejskiego imperium morskiego poniżej.

https://www.jstor.org/stable/10.1163/j.ctv2gjx041.9

Miasta założone przez Ptolemeuszy.

ptolemeuszy

Terytorium

Ptolemeusze zakładali miasta w wielu regionach basenu Morza Śródziemnego. Znajdowały się one w Azji Mniejszej, Cyrenajce jak i na Cyprze. Miasta założone przez nich w Palestynie zostały opisane w częściach wcześniejszych. Podobnie jest z tymi założonymi w Fenicji. Najwięcej osadników sprowadzali jednak do samego Egiptu. Często były to miasta założone obok starych egipskich ośrodków miejskich. Te nowe miejscowości miały za zadanie hellenizować i kontrolować Egipcjan. Aleksandria, jako wyjątkowe miasto nie będzie w tym cyklu opisywane. Polis zakładano w różnych okresach istnienia państwa Ptolemeuszy jak i później. Najwięcej jednak powstało ich za Ptolemeusza Sotera i Filadelfosa.


Ekonomia

Miasta te odgrywały głównie lokalną rolę w gospodarce. Niektóre z nich tylko miały znaczenie w handlu międzynarodowym. Wśród nich najważniejsze były miasta leżące nad Morzem Czerwonym. Które odgrywały kluczową rolę w handlu z Indiami. Znaczenie odgrywały nieraz miasta z Cyrenajki, jak i w Egipcie, które leżały koło ważnych kopalni. Sporadycznie były one znane z produkcji rzemieślniczej. Żadne jednak nie uzyskało rangi porównywalnej z Aleksandrią koło Egiptu. Miasto to było ewenementem nie tylko w Egipcie, ale i w całym basenie morza śródziemnego.


Ustrój

Miasta te różniły się znacznie od ośrodków egipskich. Zbliżone były w ustroju i architekturze do miast greckich. Były jednak ściśle kontrolowane przed urzędników Ptolemeuszy. Mogli oni podejmować decyzje w sprawach dotyczących samych miast. Istniały w nich często bulle jak i podział na fylle. Stacjonowały w nich także, garnizony wojskowe. Zapewniały one do kontroli miejscowych Egipcjan.


Osadnicy

Osadnicy w tych miejscowościach pochodzili z Grecji i Macedonii. Pełnili oni zarówno rolę ekonomiczną, kulturową jak i pilnowania porządku. Często osiedlano tam byłych wojskowych. Zapewniali oni także stałą dostawę żołnierzy do armii Ptolemeuszy. Ponadto osiedlało się w nich wielu Żydów oraz innych ludów azjatyckich. Nazwy miast wywodziły się od imion władców, jak i ich żon z dynastii Ptolemeuszy.


Jeśli więcej chcesz się dowiedzieć na temat imperium Ptolemeuszy zapraszam poniżej.

https://www.jstor.org/stable/4436796

Drugie pytanie o miasta syryjskie

Które miasto nie było portem?

Syria 2
Correct! Wrong!

Pierwsze pytanie o Syrię

Który region Syrii był centrum militarnym Seleukidów?

Syria
Correct! Wrong!

Pytanie na temat Dekapolu

Które z miast Decapolis leżało na zachodnim brzegu Jordanu?

Decapolis
Correct! Wrong!

Decapolis – ciąg dalszy

Decapolu

Gadara

Miasto Decapolu leżało nad rzeką Jarmuk, w dzisiejszej Jordanii niedaleko granicy z Izraelem i Syrią. Miasto w okresie hellenistycznym było znane zarówno pod nazwą Seleukii jak i Antiochii. Zmiana nazwy na te miała nastąpić za Seleukosa Philopatora. Została otoczona potężnymi murami. Aleksander Jannjaj musiał ją oblegać przez dziesięć miesięcy nim się ona poddała. Osiedlił następnie w niej żydów, którzy zostali wypędzeni przez Pompejusza. Za Augusta władza Hebrajczyków została przywrócona. Po śmierci następców Heroda stała się częścią prowincji Syrii.

Miasto było znane ze ciepłych źródeł. W mieście istniała potężna świątynia Zeusa zbudowana przez Antiocha Epifanesa. Ponadto znajdowały się dwa teatry i akwedukt doprowadzający czystą wodę. Gadara była ważnym ośrodkiem handlu o czym świadczą amfory i monety produkowane w niej. Była także znana z wielu filozofów, którzy w niej mieszkali.


Kanwat

Pierwsze wzmianki o tym mieście leżącym kilka kilometrów na północny zachód od dzisiejszej As-Suwaydy. Pierwsze wzmianki o Kanwacie pochodzą z czasów Heroda Wielkiego. Miasto należało do Decapolu. Był to luźny związek miast leżących z reguły na wschodnim brzegu Jordanu. Istniał on w początkowych latach żadów imperium Rzymskiego w Syrii. Ich daleko posunięta autonomia została zlikwidowana za cesarza Trajana. Sam Kanwat był jednym z mniejszych miast tej grupy. Zachowały się w nim ruiny świątyni Heliosa, teatru i akweduktu. Miasto zostało opuszczone po podbojach arabskich.


Pella

Miasto zostało założone przez prawdopodobnie przez Aleksandra Wielkiego. Jego ruiny leżą koło miasta Irbid. Nazwane zostało na cześć stolicy Macedonii. Za panowania któregoś z pierwszych Ptolemeuszy jej nazwa została zamieniona na Berenikę. Miasto miało zostać zniszczone przez Aleksandra Jannaja. Pompejusz miał je później odbudować. Miasto było długo zaludnione. Opuszczono je dopiero w okresie krucjat. W pobliżu koloni leżały gorące źródła. W samym mieście znajdowały się świątynie oraz teatr i termy. ich ruiny z okresu rzymskiego istnieją do teraz.


Filadelfia

Miasto znajdowało się na miejscu dzisiejszego Ammanu. Miejscowość ta była ważnym ośrodkiem miejskim od epoki brązu. Została zhellenizowana przez Ptolemeusza Filadelfosa. Miasto zostało otoczone potężnymi murami. Za czasów Antiocha Wielkiego wcielona została do państwa Seleukidów. Obroniła się przed atakami Aleksandra Jannaja. W następnych latach była niezależna. Dopiero po przystąpieniu do Decapolu stała się zależna od Rzymu. Wśród zabytków, które przetrwały od czasów antycznych jest teatr rzymski, Nimfajon i świątynia Herkulesa na cytadeli.


Scytopolis

Scytopolis założono w miejscu połączenia doliny Jezreel z doliną Jordanu. Było jedynym z miast Decapolu leżącym na zachodnim brzegu Jordanu. Pochodzenie nazwy jest dyskusyjne. Pojawiają się propozycje powiązania jej z inwazją Scytów na Syrię z VII wieku, najemnikami scytyjskimi służącymi w armii Ptolemeuszy lub biblijnym miastem Sukkhot. Przed hellenizacją miasto było zwane Nyssa. Scytopolis miało istnieć już w czasach gdy Palestyna była kontrolowana przez Lagidów. Miasto miało poddać się Antiochowi Wielkiemu bez walki. Pod władzę Hasmoneuszy miało się dostać za panowania Jana Hyrkana. Za czasów Rzymskich miasto było jednym ze znaczniejszych ośrodków w regionie. Pozostało nim aż do czasów ottomańskich gdy straciło na znaczeniu.

Scytopolis było rozległym miastem. Znajdowało się w nim wiele świątyń. Wśród nich Dionizosa, Sarapisa i Zeusa. Ponadto zachował się do dzisiejszych czasów świetnie zachowany teatr, resztki kolumnady z główniej ulicy miasta, ruiny łaźni, pozostałości murów miejskich i akweduktu. Miasto miało duże znaczenie handlowe. Produkowało własne monety, w tym srebrne.


Więcej na temat Scytopolis poniżej.

https://www.jstor.org/stable/27924894

Decapolis

decapolis
Colonnaded street in the ancient city of Jerash in the Hashemite Kingdom of Jordan, Oct. 29, 2009. Jordan is partnered with Colorado in the National Guard’s State Partnership Program (SPP), which fosters military-to-military, military-to-civilian and civilian-to-civilian cooperation. There are currently 62 SPP partners. (U.S. Army photo by Staff Sgt. Jim Greenhill/Released)

Ablia w Decapolis

Miejsce było ono zamieszkane od czasów neolitycznych. Najwcześniejsze informacje o mieście pochodzą z czasów Antiocha Wielkiego, który miał je zdobyć podczas trzeciej wojny syryjskiej. Seleukos Philopator zmienił jej nazwę na Seleukię. Została zdobyta przez Aleksandra Jannaja. W Ablii produkowano ceramikę a w jego pobliżu wino. Miasto leżało kilkanaście na północ od Irbidu.


Antiochia nad Hipposem

Założona na wschodnim brzegu jeziora Galilejskim. Została założona przez Seleukidów, choć nie jest wiadome przez którego konkretnie. Aleksander Jannaj wcielił je do państwa Hasmoneuszy. Po powstaniu Tyberiady miasto opuściło wielu żydów. Miasto miało prawo do bicia własnych monet. Szczyt rozwoju Antiochii nastąpił po powstaniu Bar-Kochby. Z tego okresu pochodzi większość ruin po Antiochii. Powstał wtedy akwedukt, nowe mury miejskie i teatr. Za czasów bizantyjskich zaczęło podupadać. Miasto było zamieszkane aż do czasów Arabskich, gdy opustoszało.


Antiochia nad złotą rzeką

Miasto leżało kilkadziesiąt kilometrów na północ od Ammanu. Zostało założone przez Antiocha Epifanesa. Rozwój miasta nastąpił dopiero za czasów Rzymskich. Znajdowała się w wtedy w prowincji Arabia. Zachowało się z tego okresu wiele ruin miasta. Wśród nich wspaniała kolumnada, widoczna na zdjęciu powyżej, oraz łuk triumfalny cesarza Hadriana. Za czasów bizantyjskich dalej się rozwijała. Dopiero okres krucjat doprowadził miasto do upadku i opuszczenia go z końcem średniowiecza.


Capitolias

Była to kolonia Rzymska, założona przez Trajana kilkadziesiąt kilometrów na północ od syryjskiej Darry. Miała prawo do bicia monet. Mieszkańcy byli weteranami wojskowymi. W okresie Bizantyjskim stała się siedzibą biskupstwa. Istniała do czasów arabskich, gdy została opuszczona. Pozostało po mieście wiele ruin, wśród nich teatr.


Damaszek

Kolonia hellenistyczna w miejsce Damaszku została założona przez Aleksandra Wielkiego. Ptolemeusz Philadelphos zamienił jej nazwę na Arsione i rozbudował miasto. Po zdobyciu regionu została przemianowana na Demetrias. Za czasów rzymskich miano powrócić do nazwy Damaszek. Władcy Hellenistyczni przebudowali miasto wytyczając mu układ hipodamejski. Ponadto wznieśli świątynie w stylu greckim. Wśród nich tą na cześć Artemidy. Mimo tego okres ten był czasem upadku miasta, gdyż szlaki handlowe przesunęły się na północ Syrii.


Więcej na temat Decapolis poniżej.

https://www.jstor.org/stable/25067700

Pytanie o hellenistyczne miasta południowej Syrii.

Które miasto nie było sanktuarium?

Jerozolima
Correct! Wrong!

Hellenistyczne miasta południowej Syrii – ciąg dalszy

palestyny

Chaliks w Libanie

Chalkis leżało niedaleko Baalbeku w dolinie Bekaa. Jej dokładna lokalizacja nie jest znana. Nazwa miasta nawiązuje do Chalkidyki w Macedonii. Pierwsze wzmianki o mieście pochodzą z czasów Antiocha Wielkiego. W czasie wojen domowych w Imperium Seleukidów stała się stolicą księstwa Iturei leżacego częsciwo na terenie palestyny. Była nią do końca I wieku n.e. Nie wiadomo kiedy została opuszczona.


Jerozolima

Miasto to istniało od epoki brązu. Przez wiele lat było stolicą królestwa, i centrum religijnym Hebrajczyków. Przez pierwsze lata po podboju regionu przez Macedończyków niewiele się w niej zmieniło. Znalazła się pod kontrolą Ptolemeuszy. Antioch Wielki wcielił ją do imperium Selleukidów. Jego syn, Antioch Epifanes złupił świątynię jerozolimską. W wyniku powstania tym wywołanego została wyzwolona i stała się stolicą królestwa Hasmoneuszy. Była nią przez podnad sto lat gdy władza przeszła w królestwie w ręce Heroda. Przez następne lata bywała pod kontrolą następców Heroda jak i namiestników rzymskich. W wyniku wielkiego powstania żydowskiego została zburzona. Cesarz Hadrian kilkadziesiąt lat później nakazał na jej miejscu zbudować miasto Aelia Capitoliana ze świątynią Jupitera na miejscu dawnego sanktuarium żydowskiego. Wywołało to kolejne powstanie żydowskie. Dawną nazwę odzyskała dopiero po podbojach Arabskich. Do tej pory jest ważnym centrum religijnym.

Antyczna Jerozolima była jednym z kluczowych sanktuariów Bliskiego Wschodu. Niewiele pozostało z Jerozolimy sprzed Wielkiego Powstania Żydowskiego. Wśród nich jest mur świątyni Jerozolimskiej widoczny powyżej. Miasto za czasów hellenistycznych zostało rozbudowane o pałace królewskie oraz fortece mające pilnować jego, jak i całej palestyny zależność wobec Seleukidów. Największą rozbudowę przeszła za czasów Heroda, który odnowił świątynię Jerozolimską i powiększył ją znacznie. Miasto było otoczone przez potężne mury.


Samaria

Miasto to było sanktuarium Samaryjczyków, zburzonym pod koniec panowania Persów jako represja za bunt. Miała być pierwszą kolonia założoną przez Aleksandra w czasie jego wyprawy. Pozwolił na odbudowę przez nich świątyni. W  czasie wojen Diadochów kilkakrotnie była łupiona. Została otoczona w następnych latach przez potężne mury. Nie jest wiadome jak wyglądały relacje pomiędzy Samaryjczykami i Macedońskimi osadnikami. Samaria została zburzona prze Jana Hyrkana gdy opanował on ten region. Za panowania Heroda została odbudowana pod nazwą Sebaste. Samaria leży dziesięć kilometrów na północ od Nablusu. Miasta przetrwało wiele ruin.


Seleucia – Gaza

Osady w miejscu Gazy istniały od kilku tysięcy lat. W momencie przybycia do Palestyny Aleksandra była ważnym centrum handlowym. Nie uznała jego władzy i przed atakiem na Egipt Macedończycy oblegali miasto. Zburzyli je następnie. Najprawdopodobniej następnie odbudował Gazę. W następnych latach często była oblegana przez różnych władców hellenistycznych. Za panowania Seleukoas Philopatora jej nazwa została zmieniana na Seleucię. Aleksandre Janajaj zdobył miasto i dokonał masakry jego mieszkańców. Po wcieleniu regionu do imperium rzymskiego miasto ponownie odbudowano. Żydzi ponownie zaatakowali miasto w czasie Wielkiego Powstania Żydowskiego. Miasto było cały czas bogate przez następne epoki.


Więcej na temat Jerozolimy poniżej.

https://www.jstor.org/stable/4352823

« Older posts Newer posts »

© 2026 Jaskinia Historii

Theme by Anders NorenUp ↑